Kamu kurumlarında çalışan binlerce memuru yakından ilgilendiren psikolojik taciz (mobbing) kriterleri, yüksek yargı kararları ve ilgili mevzuatlar ışığında netlik kazandı. İdarecilerin veya çalışma arkadaşlarının sergilediği bazı tutumlar, artık sadece "iş disiplini" olarak değil, doğrudan memurun kişilik haklarına saldırı ve mobbing olarak kabul ediliyor.
İşte memurların yasal haklarını arayabileceği, mobbing sayılan o haller:
İdari Baskı ve Tehdit Yöntemleri
Kamu kurumlarında memuru yıldırmak amacıyla kullanılan tehdit mekanizmaları mobbingin en belirgin türleri arasında yer alıyor:
Görev Sonlandırma Tehdidi: Memura sürekli işten çıkarma veya sözleşme feshini ima etmek.
İdari İşlem Sopası: Somut bir delil olmaksızın sürekli "hakkında işlem yaparım" diyerek baskı kurmak.
Kıdem Düşürme: Personelin kariyer basamaklarını ve kazanılmış haklarını hedef alan haksız uygulamalar.
Mesleki Değersizleştirme ve "Kızak Kadro"
Memurun işlevselliğini yitirmesine neden olan şu davranışlar sistematik yapıldığında mobbing suçunu oluşturuyor:
İşlevsiz Kılma: Personele hiçbir görev vermeyerek onu mesai saatleri içinde atıl bırakmak.
Kapasite Altı Görevler: Memurun eğitimine ve uzmanlığına aykırı, basit veya anlamsız işler yüklemek.
Görev Gaspı: Verilen işlerin makul bir sebep sunulmadan aniden elinden alınması.
Aşırı İş Yükü: Hata yapmasını sağlamak amacıyla tek bir personeli orantısız iş yükü altında ezmek.
Kurumsal İletişimin Kesilmesi ve Dışlama
Çalışma barışını bozan iletişim engelleri de yargı tarafından mobbing kapsamında değerlendiriliyor:
İletişimi Reddetme: Çalışanın telefonlarına cevap vermemek, makul dilekçe ve önerilerini kasten görmezden gelmek.
Düşünce Ayrımcılığı: Memuru dini veya siyasi görüşlerinden ötürü sosyal çevresinden dışlamak.
Psikolojik Taciz: Toplantılarda memuru taklit etmek, sözlü veya yazılı olarak aşağılayıcı ifadeler kullanmak.
Haksız Eleştiri: Memurun özverisiz olduğu yönünde asılsız ve sistemli suçlamalarda bulunmak.
Yasal Haklarınızı Unutmayın
Hukukçular, bu tür durumlarla karşılaşan memurların günlük tutarak olayları kayıt altına almasını, varsa tanık ve resmi yazışmaları biriktirmesini öneriyor. Mobbinge maruz kaldığını düşünen kamu personeli; CİMER, Kamu Denetçiliği Kurumu ve üst disiplin amirleri aracılığıyla şikayet haklarını kullanabiliyor.