TÜİK tarafından açıklanan Ocak 2023 enflasyon oranı beklentilerin epeyce üstünde geldi.

Öncesinde Anadolu Ajansı’nın 11 ekonomistin katılımıyla yaptığı ankete göre, enflasyon beklentisi yüzde 3,66 olarak ortaya çıkmıştı.

Açıklanan aylık enflasyon oranı ise yüzde 6,65 oldu.

Beklentilerin neredeyse iki katı bir oran bu.

(Bu arada, aklıma geldi, sorayım: Enflasyon rakamları beklentilerin altında çıkınca “TÜİK’e güvenmiyorum” diyenler, enflasyon oranı beklentilerin üstünde çıkınca ne düşündüler acaba?)

-Peki, neden böyle oldu?

-İlerleyen aylarda da bu böyle devam edecek mi?

-Enflasyonda gerileme umudu sekteye mi uğradı?

-Yoksa, Ocak ayına mahsus özel bir durum mu söz konusu?

Her biri kritik nitelikteki bu soruların cevabını alabilmek için ekonomi yönetiminde yetkili pozisyonu olan önemli bir isimle konuştum.

OCAK AYINA ÖZEL ŞARTLAR, ENFLASYONU BEKLENTİLERİN ÜSTÜNE ÇIKARDI.

Dinlediklerimi aktarayım.

Öncelikli olarak enflasyonun neden beklentilerin üstünde çıktığına dair soruma aldığım cevapların şöyle bir özeti var:

-Ocak ayına özel şartlar, enflasyonun yüksek çıkmasının temel gerekçelerinden biri olarak nitelendiriliyor.

Yeniden değerleme oranlarının yansımaları, ilaca gelen zamlar, sağlık harcamalarındaki yükseliş, asgari ücrete yapılan yüksek zammın (Yüzde 55) etkisi vs.

-Petrol fiyatları enflasyon oranını doğrudan etkiliyor. Ayrıca ulaştırma, enflasyon sepetinde önemli, ağırlığı yüksek bir kalem olarak duruyor. Akaryakıtta Ocak ayındaki artışlar enflasyonu da etkiledi.

-Aralık ayında çok iyi bir enflasyon oranı gelmişti: Yüzde 1,18. Ancak Aralık ayının bir ‘bakiyesi’ oldu ve bu bakiye, Ocak ayı enflasyon oranının negatif yönde etkiledi.

Enflasyon oranı bakımından 2023’e kötü bir başlangıç yapıldığı ortada.

Ancak, asıl önemli olan önümüzde nasıl bir trendin bizi bekliyor olduğu/olacağı.

İhtiyatlı bir iyimserlik tabiri genel havayı yansıtıyor diyebilirim.

İYİ HABER, OLAĞANDIŞI BİR GELİŞME OLMAZSA ENFLASYON DÜŞMEYE DEVAM EDECEK

Fahiş fiyata katmerli cezalar geliyor Fahiş fiyata katmerli cezalar geliyor

Bardağın dolu taraflarına bakıldığında şöyle şeyler dillendiriliyor:

-Baz etkisiyle de olsa yıllık enflasyonun önce yüzde 80’lerden yüzde 60’lara, şimdi de yüzde 50’ler seviyesine inmiş olması, (12 aylık enflasyon yüzde 57,68) psikolojik bir avantaj sağlıyor.

-Petrol fiyatlarındaki düşüş beklentisi devam ediyor. Akaryakıt fiyatları stabil giderse, bunun enflasyona pozitif etkisinin olması kaçınılmaz.

-En önemlisi dolar kurundaki istikrar. Geçen yıl kurdaki sert ataklar, enflasyonun alıp başını gitmesinin arkasındaki temel faktörlerin başında geliyordu. Şu anda dolar stabil bir durumda ve enflasyonun yönünün aşağı doğru olmasının arkasındaki en önemli etkenlerden biri bu. Döviz kurlarında sert atakların olmaması halinde enflasyonun yönünün aşağı doğru devam etmesi daha mümkün olabilecek.

Önümüzdeki aylar için ihtiyatlı bir iyimserlik olduğunu söyleyebilirim.

Deniyor ki;

Şubat, Mart aylarında özel okul fiyatlarının yüzde 65 zamlı olarak uygulanması enflasyon oranına negatif etki edecek.

Ancak, geçen yılın aynı aylarına göre yine baz etkisi nedeniyle enflasyonda gerilme beklentisi devam ediyor.

06-2022

78.62

4.95

05-2022

73.50

2.98

04-2022

69.97

7.25

03-2022

61.14

5.46

02-2022

54.44

4.81

MAYIS BAŞINDA ENFLASYON ORANININ YÜZDE 40’LARA GERİLEYECEĞİ TAHMİN EDİLİYOR

Bu tablo, geçen yılın Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ve Haziran aylarındaki enflasyon oranlarını yansıtıyor.

Dikkat edildiyse, şubat 2022’de yüzde 54,44 olan enflasyon, devamında sert ataklarla yukarı doğru ilerlemeye devam ediyor.

İyi haber, bu yıl için, yeni, olağandışı bir durum olmaması halinde, beklentinin terk istikamette, yani enflasyonun düşüş trendinin devam etmesi yönünde.

Şubat enflasyonunda bir kesişme ve devamında aşağı yönlü gerilemeye devam etme…

Mümkün mü?

Evet, mevcut beklentiler çerçevesinde mümkün.

Ama yine de, Ocak ayı enflasyonu beklentilerin ve hedeflerin olumsuz yönde revize edilmesini zorunlu kılıyor.

Seçim ayı olan Mayıs başında açıklanacak olan Nisan 2023 yıllık enflasyon için tahmin edilen yeni rakam, yüzde 40’lar seviyesi.

Mehmet ACET / Haber7.com